Tag

;

Chia sẻ

Nghiệm thu đề tài “Sự tiếp biến tư tưởng Nho – Phật – Đạo trong một số truyện Nôm khuyết danh”

10-01-2018

Ngày 20/10/2017 Phòng QLKHCN&HTQT đã tổ chức nghiệm thu đề tài NCKH cấp Trường: “Sự tiếp biến tư tưởng Nho – Phật – Đạo trong một số truyện Nôm khuyết danh” do Sinh viên Nguyễn Thị Thùy Trang – Lớp Đại học Văn học 14  Khoa Khoa học Xã hội và Nhân văn thực hiện và TS. Võ Phúc Châu hướng dẫn khoa học. Kết quả nghiệm thu đề tài: Xếp loại Tốt.

Tóm tắt kết quả nghiên cứu của đề tài:

Truyện Nôm khuyết danh là một bộ phận văn học độc đáo và có giá trị của nền văn học trong thời đại phong kiến Việt Nam. Tác phẩm là truyện nhưng có hình thức văn vần. Truyện có những tích xưa nhưng không được viết bằng chữ Hán mà bằng chữ Nôm. Cốt truyện phần nhiều dựa vào cổ tích dân gian nhưng thuộc dòng văn bác học. Mỗi tác phẩm đều có tác giả, mang dấu ấn sáng tạo của cá nhân người viết; thế nhưng lại để khuyết danh… Có thể nói, truyện Nôm khuyết danh là những tác phẩm đầy sức hấp dẫn và còn nhiều bí ẩn, mời gọi các nhà nghiên cứu văn học tiếp tục khám phá.

Truyện Nôm khuyết danh xuất hiện nhiều nhất vào thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XIX. Đây là giai đoạn nhiều biến động nhất của lịch sử Việt Nam. Chế độ phong kiến bị khủng hoảng về đường lối giữ nước an dân. Các nhà nho không còn điểm tựa vững vàng từ Nho giáo. Niềm an ủi từ Phật giáo và giấc mơ tu tiên thoát tục của Đạo giáo trở thành cơn mưa bóng mây, thành khe suối lành, xoa dịu nỗi đau thương mênh mông của bao kiếp đời bất hạnh. Con người ở thời điểm này, để có được niềm tin và hy vọng, đã phải nương tựa vào cả ba tư tưởng: Nho, Phật và Đạo. Các nhà văn, nhà thơ của thời kỳ này, thông qua tác phẩm của họ, đã thể hiện rõ nhất, tập trung nhất sự hòa quyện của ba tư tưởng: Nho, Phật, Đạo. Tuy nhiên, bản lĩnh dân tộc đã khiến con người Việt Nam không tiếp thu tư tưởng ngoại lai một cách khô cứng, máy móc. Họ đã tiếp biến với tinh thần sáng tạo và rất nhân văn. Nhờ vậy, tác phẩm của họ luôn có sức hấp dẫn lớn và được nhân dân bao đời quý yêu gìn giữ.

Mục tiêu đề tài:

  • Tìm hiểu đặc điểm thể loại truyện Nôm, giá trị nội dung và nghệ thuật của một số truyện Nôm khuyết danh tiêu biểu như “Phạm Tải – Ngọc Hoa”; “Tống Trân – Cúc Hoa”; “Phạm Công – Cúc Hoa”…
  • Tìm hiểu bản chất của ba tư tưởng Nho giáo, Phật giáo, Đạo giáo. Nhận diện sự biểu hiện của ba tư tưởng này trong các tác phẩm văn học trung đại Việt Nam.
  • Khảo sát sự tiếp biến ba tư tưởng Nho giáo, Phật giáo, Đạo giáo và sự gắn kết biện chứng giữa chúng trong một số truyện Nôm khuyết danh tiêu biểu được khảo sát.

Kết quả nghiên cứu của đề tài dùng làm tài liệu tham khảo có giá trị khoa học cho sinh viên chuyên ngành Văn học, hỗ trợ cho quá trình học tập, nghiên cứu về truyện Nôm khuyết danh nói riêng và văn học trung đại Việt Nam nói chung.

                                                       Đặng Như Ngà – Phòng QLKHCN&HTQT.

Phòng Quản lý khoa học công nghệ và Hợp tác quốc tế