Công đoàn Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội rộng lớn của giai cấp công nhân và người lao động, được thành lập trên cơ sở tự nguyện, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. Trải qua gần một thế kỷ xây dựng và phát triển, Công đoàn luôn là chỗ dựa vững chắc của đoàn viên, người lao động; là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với giai cấp công nhân; đồng thời giữ vai trò đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động.

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế, việc Quốc hội thông qua Luật Công đoàn năm 2024 đã tạo bước đột phá trong hoàn thiện cơ sở pháp lý cho tổ chức và hoạt động công đoàn. Luật không chỉ mở rộng quyền đại diện của Công đoàn mà còn tăng cường trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp đối với người lao động, góp phần xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ.

Quyền của đoàn viên Công đoàn ngày càng được bảo đảm toàn diện

Theo Luật Công đoàn năm 2024, đoàn viên Công đoàn được bảo đảm đầy đủ các quyền nhằm bảo vệ lợi ích chính đáng và tạo điều kiện phát triển toàn diện.

Đoàn viên được Công đoàn đại diện trong việc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp; được tư vấn pháp luật, hỗ trợ và tham gia bảo vệ khi phát sinh tranh chấp lao động hoặc khi quyền lợi bị xâm phạm. Công đoàn còn tham gia đối thoại, thương lượng tập thể, giám sát việc thực hiện chính sách về tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, an toàn vệ sinh lao động và các chế độ liên quan đến người lao động.

Đoàn viên có quyền tham gia xây dựng tổ chức Công đoàn thông qua việc ứng cử, đề cử, bầu cử các chức danh trong tổ chức Công đoàn; được thảo luận, biểu quyết các vấn đề thuộc thẩm quyền của Công đoàn; được kiến nghị, chất vấn và giám sát hoạt động của cán bộ công đoàn.

Bên cạnh đó, đoàn viên được tham gia các phong trào thi đua yêu nước, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao; được bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số; được tiếp cận các chương trình phúc lợi, hỗ trợ khó khăn, chăm lo đời sống vật chất và tinh thần do tổ chức Công đoàn triển khai.

Đặc biệt, Luật Công đoàn năm 2024 tiếp tục khẳng định vai trò của Công đoàn trong việc đại diện, bảo vệ người lao động trong bối cảnh thị trường lao động có nhiều thay đổi, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để Công đoàn tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng và giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật liên quan trực tiếp đến người lao động.

Nghĩa vụ của đoàn viên – Trách nhiệm song hành cùng quyền lợi

Bên cạnh những quyền lợi được hưởng, mỗi đoàn viên có trách nhiệm thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đối với tổ chức và cộng đồng.

Đoàn viên phải chấp hành Điều lệ Công đoàn Việt Nam; thực hiện nghiêm các nghị quyết, quy định của tổ chức Công đoàn; tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, các hoạt động xã hội, nhân đạo và các chương trình do Công đoàn phát động.

Mỗi đoàn viên cần không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số và ý thức chấp hành pháp luật; tích cực đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ vào công việc nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả lao động.

Đoàn viên cũng có trách nhiệm tuyên truyền, vận động đồng nghiệp thực hiện tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tham gia xây dựng cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp văn minh, dân chủ; góp phần xây dựng tổ chức Công đoàn ngày càng vững mạnh.

Bên cạnh đó, việc thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đóng đoàn phí, giữ gìn uy tín của tổ chức Công đoàn, giới thiệu người lao động đủ điều kiện gia nhập Công đoàn cũng là trách nhiệm quan trọng của mỗi đoàn viên.

Những điểm mới nổi bật của Luật Công đoàn năm 2024

Luật Công đoàn năm 2024 có nhiều điểm mới quan trọng, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước và sự thay đổi của thị trường lao động.

Thứ nhất, mở rộng phạm vi đại diện và bảo vệ người lao động, khẳng định mạnh mẽ hơn vai trò của Công đoàn trong việc chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên và người lao động.

Thứ hai, tăng cường quyền giám sát và phản biện xã hội. Công đoàn không chỉ tham gia mà còn được giao vai trò chủ trì giám sát việc thực hiện các chính sách, pháp luật liên quan đến lao động, việc làm, tiền lương, bảo hiểm xã hội, an toàn vệ sinh lao động và thực hiện dân chủ ở cơ sở; đồng thời tham gia phản biện đối với các dự thảo chính sách có liên quan trực tiếp đến người lao động.

Thứ ba, hoàn thiện cơ chế quản lý tài chính công đoàn. Luật quy định rõ hơn về quản lý, sử dụng kinh phí công đoàn; bổ sung các trường hợp được xem xét miễn, giảm hoặc tạm dừng đóng kinh phí công đoàn đối với doanh nghiệp gặp khó khăn; đồng thời tăng cường yêu cầu công khai, minh bạch, kiểm tra, giám sát và kiểm toán tài chính công đoàn.

Thứ tư, mở rộng đối tượng tập hợp của Công đoàn, tạo điều kiện để nhiều nhóm người lao động, kể cả lao động không có quan hệ lao động ổn định, có cơ hội tham gia tổ chức Công đoàn thông qua các hình thức phù hợp, góp phần nâng cao tỷ lệ tập hợp người lao động vào tổ chức.

Phát huy vai trò của đoàn viên trong thời kỳ chuyển đổi số

Trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế, mỗi đoàn viên cần phát huy tinh thần trách nhiệm, không ngừng học tập, nâng cao năng lực chuyên môn, ngoại ngữ, kỹ năng số và tác phong công nghiệp. Đồng thời, tích cực hưởng ứng các phong trào thi đua "Lao động giỏi, lao động sáng tạo", cải tiến kỹ thuật, chuyển đổi số, xây dựng văn hóa công sở và môi trường làm việc an toàn, văn minh.

Mỗi đoàn viên cần nhận thức rõ rằng quyền lợi luôn gắn liền với trách nhiệm. Khi đoàn viên chủ động thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình, tổ chức Công đoàn sẽ ngày càng phát huy tốt vai trò đại diện, chăm lo và bảo vệ người lao động, trở thành điểm tựa vững chắc của đoàn viên trong mọi điều kiện.

Chung sức xây dựng tổ chức Công đoàn vững mạnh

Luật Công đoàn năm 2024 đã mở ra nhiều cơ hội để tổ chức Công đoàn đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động, hướng về cơ sở, lấy đoàn viên và người lao động làm trung tâm. Đây vừa là cơ hội, vừa là trách nhiệm để mỗi cán bộ, đoàn viên tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, đổi mới, sáng tạo; tích cực tham gia xây dựng tổ chức Công đoàn ngày càng vững mạnh, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Mỗi đoàn viên hôm nay hãy bằng những việc làm thiết thực, trách nhiệm và sáng tạo, tiếp tục viết nên truyền thống vẻ vang của Công đoàn Việt Nam, xây dựng giai cấp công nhân hiện đại, lớn mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

BBT

Công đoàn